بخش مهمی از طراحی مدل کسب و کار ایجاد کانال های ارتباطی با مشتری است . به دلیل اینکه شما با مشتری در مراحل مختلفی در ارتباط هستید باید راه های ارتباطی خود را در هر مرحله مشخص کنید .
در پشت تمام ارتباط هایی که شما با مشتریان برقرار می کنید اهدافی نهفته است ، پس نباید برای تمام انواع ارتباط های خود با مشتریان در زمان های مختلف اعم از قبل خرید ، حین خرید و پس از خرید ، از کانال های یکسان استفاده کنید .

کانال های ارتباط با مشتری و مدل درآمدی کسب و کار :


در مرحله آگاهی : هدف این است که به مشتری آگاهی بدهید که شما وجود  دارید یعنی باید مشتری از وجود شما مطلع شود . پس باید از ابزارهای و روش هایی استفاده کنید که فلسفه اطلاع رسانی و حضور دارند و باعث آگاهی مشتری شده و او می تواند از وجود شما با خبر شود . این مطلع شدن به روش های مختلفی انجام پذیر است از جمله سایت ، پیام کوتاه ، شبکه های اجتماعی ، خدمات تلفنی ، فراهم کردن فضای فیزیکی برای حضور مشتریان ، رادیو ، تلویزیون ، روزنامه .

زمانی که مشتری از حضور شما خبردار شود به مرحله مقایسه و ارزیابی شما خواهد رفت . باید برای مشتری کانال ارتباطی ای را فراهم کنید که بتواند شما را و ارزش ما را با دیگران مقایسه کند .

به عنوان مثال فرض کنید شما در صنعت لوازم خانگی فعالیت می کنید . در مرحله اول مشتری فرضا در اینستاگرام با شما آشنا می شود و از فعالیت شما مطلع می شود . حال در مرحله بعد این مشتری قصد مقایسه محصولات و خدمات شما را با بقیه دارد و شما باید مشخص کنید چگونه مشتری می تواند این مقایسه را انجام دهد . آیا می تواند این مقایسه را در سایت شما انجام دهد یا باید به کانال تلگرام شما سر بزند یا نه اینکه باید به صورت حضوری به فضای فیزیکی شما مراجعه کند تا بتواند مقایسه را انجام دهد .
فرض کنید مشتری ، شما را برای خرید انتخاب کند . حال باید راه ارتباط و کانال ارتباطی وی را برای خرید مشخص کنید . آیا باید به صورت حضوری مبلغ را پرداخت کند یا می تواند بصورت آنلاین خرید کند ؟

در مرحله بعدی ، زمان مرحله تحویل است . باید مشخص کنید محصول به چه شکل قرار است به مشتری تحویل داده شود ؟ آیا باید برای دریافت محصول به شما مراجعه کند یا شما مسئول تحویل کالا به مشتری هستید ؟ در برخی موارد محصول می تواند به صورت آنلاین به مشتری تحویل شود بعنوان مثال کتاب های الکترونیکی .

تا به اینجا مراحل به گونه ای پیش رفت که محصول شما به دست مشتری رسیده است . حال به مهمترین بخش این قسمت می رسیم و آن مشخص کردن این است که مشتری پس از دریافت محصول خود ، چگونه می تواند از خدمات شما استفاده کند .
یکی از قسمت های مهم در طراحی مدل کسب و کار طراحی مدل درآمد زایی شماست . یعنی اینکه دقیقا مشخص کنید به چه شکل می خواهید پول از مشتریان خود بگیرید .اینکه شما در چه صنعتی فعالیت دارید و یا انکه هدف شما از گذاشتن زمان در آن صنعت و فعالیت در آن چیست ، اصلا ربطی به مدل در آمد زایی شما ندارد و با هر هدفی که فعالیت می کنید باید مدل درآمد زایی خود را مشخص کنید .

بعضی مواقع کسب و کارها از همان مدلی که برای ارزش آفرینی استفاده می کنند ، برای مدل درآمد زایی کسب وکار خود نیز استفاده می کنند . در حالیکه لزوما همیشه بدین شکل نیست و گاهی این دو می توانند بسیار متفاوت از یکدیگر باشند .

به عنوان مثال یک تولید کننده صنایع دستی ، دقیقا بر اساس ارزشی که برای مشتری خود به وجود می آورد هزینه ای در قبال فروش آن دریافت کرده و در آمد زایی می کند . پس بر اساس همان مدل ایجاد ارزش برای مشتری ، مدل درآمد زایی خود را تعریف کرده است . اما خلاف این مدل را نیز در نظر بگیرید . شما شاهد سایت های بسیار زیادی در زمینه خبری هستید که ارزشی که آن ها برای مشتری ایجاد می کنند اخبار و اطلاعاتی است که به مخاطبان می دهند ، اما مدل درآمد زایی ابتدایی آن ها بر اساس تبلیغاتی که در سایت انجام می شود بنا می گردد . در این مثال ذکر شده اگر شما مالک سایت خبری باشید شما با دو نوع مشتری طرف حساب هستید . مشتری واقعی که در حقیقت خواننده ی مطالب و اخبار سایت شماست و نوع دیگری از مشتری که در حقیقت خریدار جایگاه های تبلیغاتی شماست . پس نوع تعریف مدل ارزش پیشنهادی شما با مدل درآمد زایی شما متفاوت خواهد بود .

پس در این مقاله سعی بر آن بود تا برای شما مشخص کنیم که باید بر اساس نوع کسب و کار خود راه های ارتباط  با مشتری را بر اساس مراحل مختلف ارتباط با آنها مشخص کنید که این قضیه به مدل درآمد زایی شما نیز وابستگی دارد .